{"id":2374,"date":"2019-03-14T14:02:58","date_gmt":"2019-03-14T14:02:58","guid":{"rendered":"http:\/\/www.radioromanoavazo.com\/?p=2374"},"modified":"2019-03-14T14:02:58","modified_gmt":"2019-03-14T14:02:58","slug":"mahatinipe-e-seksualune-thay-riprodiktivuno-edukipesko-ano-eliminipe-e-tradicionalune-stereotipyune-shaipyengo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/aktualune-nevipya\/mahatinipe-e-seksualune-thay-riprodiktivuno-edukipesko-ano-eliminipe-e-tradicionalune-stereotipyune-shaipyengo\/","title":{"rendered":"Mahatinipe e seksualune thay riprodiktivuno edukipesko ano eliminipe e tradicionalune stereotipyune shaipyengo"},"content":{"rendered":"<p>Ano amaro kosovaryuno malipe pandar egzistinla stigma vash te vakerolpe truyal o evolviripe thay seksualuno garavipe, vash o sebepi kay korkori i tradiciya thay kultura klasifikingya sakoya ver akaya tema sar neso kay te avaltut lajavno. Vay yekh ayekha formaki situaciya prezentinla yekh may bari dar kana o edukipe thay e informacia na phiravgyola kotar korkore o relevantyune\u00a0 instituciye akale umaleske, sar kay si o edukipsake thay sastipaske instituciye.<\/p>\n<p>Misal kay te pashargyol yekh edukipe vash seksualuno sastipe, ano hako e riporoduktipesko, mahatnipe e shukar dikhlaripeski thay sastipaske konsekvence ano suro e mekipesko pale akalesko, amaro malipe ovla sine may korkorojanglardo thay na qhalavgyola sine e sakodiveya e informaciya koya mothavna kay sar egzistinena <strong>o alarmantyune shifre e abortipyengo ano na licencime kilinike.<\/strong><strong> Sar si pe Preportr kotar 122 ginekolojikune klinike kola arakhlona ani Kosova numay 5 olendar silen licenca vash te realizinen abortya (Leonida Molliqaj, 2016, Turpi mbi Turpin <\/strong>|<strong>Laj upral e Laj<\/strong><strong>|), seksualuno abuzipe kola evidentingyona pedero se 13 surya ano duy nakhle bersha upral o minorune\/tikne bershenge personya thay pedero se 60 surya e pedofiliako ano bersh 2018, seksulano qelalotretiripe kotar o partnerya, baryaripe e gendosko e na mangle khamne juvlengo thay nashalipe e jivdipesko e juvlengo palo neseve orya e biyanipesko. <\/strong><\/p>\n<p>Sah akala ovipya mothavna se kobar si o buhlo than kana si o lafi e penjaripesko phanglo e elementarne hakyengo e personyengo thay kobar si but e prezenca e godyako kay akala teme te tretiringyon sar tabu.Odolestar, yekh ora e biolojiyako na manglape te neglishingyol e siklipesko kote mothavgyola vash o seksualuno sastipe thay riproduktyuno, o sastipesko personeli manglape te del informacie upral o riproduktipaske hakya thay sastipaske efektya phanglo e seksulanune\u00a0 aktiviteteya ini pe pesronya kola na si \u201cmirune\/tiknebershenge\u201d thay daya\/dada manglape te diskutinen vash akala teme e qhavorencar.<\/p>\n<p>O thamesko rami kana si vash o Thamesko vash o Hako e Riporoduktipesko, anglodikhlarna kay sakova manush sile hako kay te pashargyol oleske yekh edukipe thay informipe pe buhlipe e say jivdipaske cikloske, shukar hema e praktika mothavla so o intituciye sakoya ver thay may buderi dena buhlo than e zoralipesko e tradicionalune thay kulturune normengo, na keripeya buti kobar manglo kay o thamya te fukcioninen ayekha sar manglape.<\/p>\n<p>Laqaripe e aktualuna situaciako amare malipesko kana si o lafi vash o edukipe e seksualuno sastipe thay hako vash riproduktipe shay te reslol ani yekh rig e eleminipesko e godinipesko so yekh ayekha formako diskutipe si (lajavno:, odolestar avokipe upral akava puqipe manglape te kororojanglargyon o ekzekutivune organya thay lejislativune vash te pasharen politike ani rig kolaki si te laqargyol servisi upral o riproduktyuno sastipe, seksualuno garavipe thay seksualuno sastipe.<\/p>\n<p>Organizacia <em>\u201c Modernyuni Juvli\u201d<\/em> ano Prizreno, inplementinla o proyekto \u201d<em>Stigma e malipeski upral o seksualiteti\u201d, <\/em>phikodendo kotar e Kosovaki Juvlani Rafin (RrGK) thay financimi kotar Austrian Development Agency(ADA), kote adikerdile arakhipya e terne qhayencar resipea e baryaripesko e korkorojanglaripesko vash o mahatnipe e seksualune sastipesko thay riproduktyuno, narahatlukosko e seksualune abuzipesko.<\/p>\n<p>Autora:<strong> Hera Luma<\/strong><\/p>\n<p><strong>Hera Luma studirinla Politikuni Skencia thay Internacionalune Shukarelacie. Oy si yekh aktivista thay kerla buti sar proyekt menajera ani organizaciya <\/strong>Nevo Koncepti.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ano amaro kosovaryuno malipe pandar egzistinla stigma vash te vakerolpe truyal o evolviripe thay seksualuno garavipe, vash o sebepi kay korkori i tradiciya thay kultura klasifikingya sakoya ver akaya tema sar neso kay te avaltut lajavno. Vay yekh ayekha formaki situaciya prezentinla yekh may bari dar kana o edukipe thay e informacia na phiravgyola kotar&#8230;<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":2375,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-2374","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualune-nevipya"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2374","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2374"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2374\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2376,"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2374\/revisions\/2376"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2375"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2374"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2374"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radioromanoavazo.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2374"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}